Bağışıklık Güçlendirme Stratejilerinde Yanlışlar ve Doğru Yaklaşımlar

Sonbahar ve kış aylarının gelmesiyle birlikte enfeksiyonlar kısa sürede artış gösterirken, bağışıklık sistemini güçlendirmek her zamankinden daha elzem hale geliyor. Acıbadem Fulya Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı, ve fonksiyonel tıp alanında çalışmalar yapan Prof. Dr. Cihadiye Elif Öztürk, ''Sonbahar ve kış aylarında bağışıklık sistemini güçlendirmek, sadece bir sadece tek bir besine değil, kanıtlanmış geniş kapsamlı yaşam tarzı değişikliklerine bağlıdır. Vitamin ve mineral takviyelerinin gelişigüzel kullanımı etki yerine uzun vadede risk olabilir. Bu yüzden, laboratuvar sonuçlarıyla eksiklikler tespit edilmeden rastgele takviyelere kullanılmamalı.

Prof. Dr. Öztürk, sonbaharda bağışıklığı artırmanın bilimsel 7 püf noktasını sıraladı. Ayrıca uyarılar ve önemli önerilerde bulundu.

İç organlarımız ve mikroorganizmalar: Bağışıklığın temel taşları

Bağırsaklarımızda yaşayan bakteri, bağışıklık sisteminin düzenlenmesi ve bedenin savunma mişların yapısında kritik rol oynuyor. Yaklaşık %70 oranında bağışıklık hücreleri bağırsaklarda bulunuyor. Klinik araştırmalar sık probiyotik ve prebiyotik tüketiminin, iyi bakterileri beslediğini ve koruyucu bakterilerin sayısını arttırdığını gösteriyor. Bu da üst solunum yolu enfeksiyonlarının süresini ve sebebini azaltmaya yardımcı. Bu nedenle, yoğurt, kefir, turşu gibi fermente gıdalar, soğan, sarımsak, pırasa, muz, lahanagiller ve pancar gibi besinleri düzenli tüketin. Ancak, bu besinleri alırken, risk grubunda iseniz, öncelikle uzman bilgilendirme gerekiyor.

Vitaminler, mineraller ve bağışıklık: Dengeyi nasıl kurmalı?

D, C, B vitaminleri ve çinko bağışıklık koruma mekanizmasında çok kritik rol üstleniyor. Fakat bu gerekli olan miktarları herkese aynı şekilde uygun bulunmamalı. Ayrıca, özellikle D vitamini ihtiyaç uzman değerlendirmesiyle belirlenmeli ve eksiklik saptanırsa, uygun destek planlanmalı. Yumurta, balık, baklagiller, kuruyemişler ve çeşitli sebze-meyveleri içeren bir beslenme program ise, bedenin ihtiyaçlarını karşılamasına yardımcı oluyor.

Kalitesiz uyku, vücutta iltihap ve stres hormonunun yükselmesine neden olur, böylece enfeksiyonlarla mücadelede etki düşer. Araştırmalar her 7-9 saat düzenli uyumanın özellikle 23:00-04:00 saatleri arasında uyumanın hayati önem taşıdığını göstermektedir. Derin uyku, melatonin hormonunun salgılanmasını destekler.

Günlük fiziksel aktiviteler, bağışıklık seviyesini artırmanın yanı sıra beden sağlığını da geliştirir. Haftada en az 150 dakika, örneğin 30 dakika hızlı yürüyüşler veya diğer aerobik aktiviteler, dinç bir yaşamın temel şehirlerinden biri. Tabii, egzersiz kişinin yaşına özel olmalı. Düzenli hareket etmek, aşırı zorlamadan ziyade sağlam sağlanmalı.

Hidrasyon ve nemli mukozalar: Virüslere karşı ilk savunma

Kuruyan burun ve boğaz mukozası, virüslerin hücre içine tutunmasını kolaylaştırabilir. Bu nedenle, kış mevsiminde susama hissi azalırken, mukoza zarlarının kuru olmayan kalması istenir. Günlük sıvı ihtiyacı bireye göre değişebilir, yaşa, fiziksel aktiviteye ve hava koşullarına göre farklılık gösterebilir. Ancak, herkes susuz kalmadan yeterince su içmeli, gün boyu susamaktan kaçınmalı. Bu şekilde, mukozaların daha nemli kalması sağlanır ve virüslerin sokulması kolaylaşır.

Güneş ışığı ve D vitamini: Kış aylarında dikkat edilmesi gerekenler

İlkbahar ve yaz aylarında güneş, vücudun D vitamini sentezini destekliyor. Ancak, kış aylarında, ülkemizin enleme ulaşmayı başaramayan UV-B güneş ışınları nedeniyle D vitamini üretimi oldukça zorlaşıyor. Bu durumda, güneşli saatlerde dahi D vitamini sentez edilmediği için, besleyici beslenmeye önem vermek ve uzman kontrolünde destek almak önemli. Güvenli ve dengeli güneş ışığına maruz kalmak, melatonin üretimini sağlar ve bağışıklık sistemine katkı sağlar. D vitamini takviyeleri, ciddi dozlarda kullanıldığında sağlığa zarar verebilir; bu nedenle, doktor kontrolüyle ve uygun alınmalıdır.

Prof. Dr. Öztürk, mevsim boyunca enfeksiyonlardan korunmanın en önemli yollarından birinin, risk grubundakilere mevsimsel grip aşısı yaptırmak olduğunu belirtiyor. Ayrıca, kalabalık yerlerde maske takmak, hasta kişilerle yakın temastan uzak durmak ve elleri en az 20 saniye boyunca su ve sabunla yıkamak, enfeksiyon riskini önlemeye destekliyor.